تعیین حد بهینه مصرف کود نیتروژن و انتخاب روش مناسب خاکورزی در اراضی شالیزاری، یکی از عوامل مهم و تأثیرگذار در افزایش موفقیت در زراعت دوم گیاه تریتیکاله رقم پاژ پس از برداشت برنج است. بهمنظور تعیین میزان مناسب مصرف کود نیتروژن و روش مطلوب تهیه بستر بذر، آزمایشی بهصورت کرتهای خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه پژوهشی مؤسسه تحقیقات برنج کشور- رشت در سالهای زراعی 01-1400 و 02-1401 اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل خاکورزی در سه سطح (بدون خاکورزی، کمخاکورزی و خاکورزی متداول) بهعنوان عامل اصلی و مصرف کود نیتروژن در پنج سطح (صفر، 46، 92، 138 و 184 کیلوگرم در هکتار از منبع اوره) بهعنوان عامل فرعی بودند. نتایج نشان داد که کمترین تعداد روز تا سبز شدن گیاهچه (8/8 روز) و بیشترین تراکم بوته در زمان برداشت (246 بوته در مترمربع) و عملکرد علوفه تر (4/38 تن در هکتار) در تیمار خاکورزی متداول حاصل شد. بیشترین ارتفاع بوته (9/154 سانتیمتر)، تعداد پنجه (1/5)، تراکم بوته (254 بوته در مترمربع)، عملکرد علوفه تر (45/2تن در هکتار) و محتوای پروتئین علوفه (17/7درصد) در تیمار 184 کیلوگرم نیتروژن در هکتار حاصل شد. بیشترین عملکرد علوفه خشک (14/7تن در هکتار) و عملکرد پروتئین (2630/3کیلوگرم در هکتار) در تیمار خاکورزی متداول و مصرف 184 کیلوگرم نیتروژن در هکتار بهدست آمد که تفاوت معنیداری با تیمار کمخاکورزی و مصرف 138 کیلوگرم نیتروژن در هکتار نداشت. نتایج این آزمایش نشان داد که تیمار کمخاکورزی و مصرف 138 کیلوگرم نیتروژن از نظر تولید عملکرد علوفه تر و خشک تریتیکاله در اراضی شالیزاری پس از برداشت برنج نسبت به سایر تیمارها برتری داشت.
Seyedi S, Mohammadvand E, Hosseini Chaleshtori M, Rabiee M. Effect of tillage methods and nitrogen fertilizer application on forage yield and quality of triticale (X Triticosecale Wittmack) following rice harvest. Iranian Journal of Crop Sciences. 2025; 27 (2) :165-179 URL: http://agrobreedjournal.ir/article-1-1418-fa.html
سیدی سیدرضا، محمدوند المیرا، حسینی چالشتری مریم، ربیعی محمد. اثر روشهای خاکورزی و مصرف کود نیتروژن بر عملکرد و کیفیت علوفه تریتیکاله (X Triticosecale Wittmack) در زراعت دوم پس از برداشت برنج. نشریه علوم زراعی ایران. 1404; 27 (2) :165-179