fa اثر آرایش کاشت، زمان حذف علف‌های‌هرز و نوع علف‌کش بر جمعیت علف‌های‌هرز و عملکرد ریشه چغندرقند (Beta vulgaris L.) تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research پژوهش حاضر به منظور بررسی امکان تلفیق روش‌های شیمیایی و غیرشیمیایی کنترل علف‌های‌هرز مزارع چغندرقند، طی سال‌های 1388 و 1389 در مزرعه تحقیقاتی موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور واقع در مشکین دشت کرج در قالب کرت‌های دو بار خرد شده و طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایشی شامل آرایش کاشت در سه سطح (کاشت تک ردیفه چغندرقند در مرکز پشته‌های 50 و 60 سانتی‌متری و کاشت دو ردیفه چغندرقند در طرفین پشته‌های 60 سانتی-متری) به عنوان عامل اصلی، زمان حذف مکانیکی علف‌های‌هرز در سه مرحله (شامل حذف مکانیکی علف‌های هرز در مراحل 4 تا 6، 10 تا 12 و 14 تا 16 برگی چغندرقند) به عنوان عامل فرعی و علف‌کش در دو نوع (تری‌فلوسولفورون- متیل و متامیترون) به عنوان عامل فرعی فرعی در نظر گرفته شدند. در بین صفات مورد ارزیابی، تنها واریانس خطای وزن خشک کل علف‌های هرز و عملکرد ریشه چغندرقند از یکنواختی قابل قبول برخوردار بودند و به صورت مرکب تجزیه شدند و سایر صفات برای هر سال به صورت جداگانه تجزیه شدند. نتایج آزمایش حاکی از تاثیر مشابه تیمار کاشت تک ردیفه در پشته‌های 50 سانتی‌متر و تیمارکاشت دو ردیفه چغندرقند در طرفین پشته‌های 60 سانتی‌متری بر وزن خشک علف‌های‌هرز و برتری آنها نسبت به زمانی بود که چغندرقند در مرکز پشته‌های 60 سانتی متری کاشته شده بود. بر اساس نتایج این آزمایش، بهترین زمان کنترل مکانیکی علف‌های هرز مرحله 2 تا 4 برگی چغندرقند بود. بعلاوه مصرف علف کش متامیترون ، کنترل مکانیکی در مرحله 4 تا 6 برگی چغندرقند و در آرایش کاشت دوردیفه چغندرقند، بیشترین تاثیر را بر کاهش جمعیت علف‌های هرز داشتند. بر اساس نتایج تجزیه واریانس مرکب تنها تاثیر زمان کنترل مکانیکی علف‌های هرز بر عملکرد چغندرقند معنی دار بود و بیشترین عملکرد ریشه (5/37 تن در هکتار) در تیمار حذف علف‌های هرز در مرحله 2 تا 4 برگی چغندرقند بدست آمد. To study the possibility of integrated chemical and non-chemical methods for weeds management in sugar beet, field experiments were conducted in research station of Iranian Research Institute of Plant Protection, Meshkindasht, Karaj, Iran, in 2009 and 2010. Split-split plot arrangement in randomized complete block design with four replications was used. Experimental treatments consisted of three sugar beet planting patterns (including: single rows evenly spaced 50 and 60 cm apart and twin rows spaced 60 cm apart) in main plots, mechanical weed removal stages (in 4-6, 10-12 and 14-16 sugar beet leaf stages) as sub plots and herbicides (including: application of Metamitron and Triflusulfuron-methyl) in sub-sub plots. Only experimental error of total weed biomass and sugar beet root yield were homegeniuos, therefore combined analysis of variance was performed for these two traits. Results showed that single rows spaced 50 cm apart and twin rows had similar weed biomass. The best time for mechanical weed control was 4-6 sugar beet leaf stages, and was more effective when Metamitron was applied in twin rows. Weed removal time had significant effect on sugar beet root yield and higher root yield (37.5 ton.ha-1) was obtained when weeds removed in 2-4 sugar beet leaf stages. آرایش کاشت, مدیریت تلفیقی علف‌های هرز, تری سولفورون, چغندر قند و متامیترون Integrated weed management, Metamitron, Planting pattern, Sugar beet and Triflusulfuron-methyl. 18 34 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-475&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Najafi حسین نجفی najafiamir@yahoo.com 100319475328460010676 100319475328460010676 Yes Mohammad Abdollahian-Noghabi محمد عبداللهیان نوقابی 100319475328460010677 100319475328460010677 No