fa بررسی اثرات تلقیح سویا (Glycine max (L.) Merr. ) با سویه‌های مختلف باکتری (Bradyrhizobium japonicum) بر گره‌بندی و میزان تثبیت نیتروژن تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research به منظور مطالعه اثرات تلقیح یک رقم و یک لاین سویا با سویه‌های مختلف باکتری همزیست و تعیین بهترین ترکیب باکتری و رقم طرحی در شرایط گلخانه به صورت بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار در کرج به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایشی عبارت بودند از یک رقم سویا به نام ویلیامز ویک لاین به نام لاین 11 (11L ) و چهارسویه باکتری برادی ریزوبیوم به نام‌های هلی نیترو (Helinitro) ، خاک و آب (SWRI = Soil and Water Research Institute)، های استیک (Highstick) و سویار به همراه یک تیمار بدون تلقیح (شاهد). آزمایش فوق در شرایط مزرعه‌ای نیز با تیمارهای یاد شده با سه تکرار و در قالب طرح کرت‌های خرد شده اجرا شد. در هر دو آزمایش گیاهان تا مرحله ظهور غلاف نگهداری شدند. صفات مورد بررسی دراین تحقیق شامل تعداد گره، وزن خشک گره، وزن تک گره، نسبت وزنی اندام‌های هوایی به ریشه، وزن خشک اندام هوایی، درصد نیتروژن در خاک و میزان تثبیت نیتروژن به روش تعادل نیتروژن (N- difference) بــودند. نتــایج نشان دادنـد که سویه های‌استیک نسبت به سایر سویه‌ها از کارایی گره‌بندی و تثبیت نیتروژن بیشتری برخوردار بود و لاین11 نیز به دلیل همزیستی و سازگاری بهتر در منطقه نسبت به رقم ویلیامز برتر بود . بیشترین مقادیر در خصوص تعداد گره (3/10)، میزان وزن خشک گره در گیاه (19/0 گرم)، وزن خشک گیاه در مرحله برداشت (7/34 گرم) و نسبت اندام‌های هوایی به ریشه (9/5) در شرایط مزرعه و بیشترین مقادیر در خصوص تعداد گره در گیاه (2/13)، میزان وزن خشک گره (18/0 گرم در گیاه)، وزن خشک گیاه در مرحله ظهور غلاف (16/33 گرم) و نسبت وزنی اندام‌های هوایی به ریشه ( 6/6) در شرایط گلخانه مربوط به ترکیب باکتری های‌استیک و لاین11 بود. به طورکلی این ترکیب به عنوان بهترین ترکیب برای سویا درمنطقه کرج تعیین گردید. To study the effect of inoculation of soybean cultivars with different strains of Bradyrhizobium japonicum for determining the best bacteria-cultivar combination, an expriment was conducted using split plot design with 3 replications in 2001 cropping season at seed and plent Improvement Institute, Karaj, Iran. The other experiment was carried out using randomized complete block design in the green house. The factors student were two cultivars of soybean (Williams and Line L11) and four bacterial strains of Bradyrhizobium japonicum including Helinitro, Highstick, Soyar and SWRI and a control plot (without bacteria). Characteristics such as number and weight of nodules per plant, weight of plant dry matter at harvest stage and shoot/root per plant and percentage of nitrogen in the soil as well as the amounts of nitrogen in plant shoot: with N-difference method were measured and recorded. The results showed that Highstick could fix more nitrogen than other strains. In the other hand, cultivar L11 had better symbiotic activity than cultivar Williams and fixed higher amount of nitrogen. Highstick and L11, in most characters, found to be the best combination. گره‌بندی, ماده خشک, همزیستی, تثبیت نیتروژن, سویه. Nodules, Dry matter, Symbiotic, Nitrogen fixation strains. 0 0 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-340&slc_lang=fa&sid=1 Manparab Yadegari مهراب یادگاری 100319475328460011863 100319475328460011863 Yes Ghlam Abas Akbari غلامعباس اکبری 100319475328460011864 100319475328460011864 No Iraj Allahdadi ایرج الله دادی 100319475328460011865 100319475328460011865 No Jahanfar Daneshian جهانفر دانشیان 100319475328460011866 100319475328460011866 No Hadi Asadi Rahmani هادی اسدی رحمانی 100319475328460011867 100319475328460011867 No