fa اثر میزان آبیاری و کشت متراکم بر جذب فسفر و رشد بنه‌های دختری زعفران (Crocus sativus L.) تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research <p>به منظور مطالعه اثر سطوح آبیاری و کشت پر تراکم بر رفتار بنه‌های دختری و جذب فسفر در زعفران (Crocus sativus L.)، آزمایشی در دو سال زراعی 1392 و 1391 به صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد اجرا شد. در این آزمایش، مقادیر آبیاری (50، 75 و 100 درصد نیاز آبی زعفران) به عنوان عامل اصلی و سطوح کشت پر تراکم شامل 100، 200 و 300 بنه در متر مربع همراه با شاهد (کشت 50 بنه در متر مربع)، عامل فرعی بودند. بر اساس نتایج آزمایش کمترین تعداد بنه‌های دختری، عملکرد بنه‌های دختری و میزان جذب فسفر در کل بنه‌های دختری در نتیجه تراکم 50 بنه در متر مربع و 50 درصد آبیاری، به ترتیب 178، 450 و 65/0 گرم در متر مربع مشاهده شد. از سوی دیگر، بیشترین مقادیر شاخص‌های ذکر شده (806، 2709 و 3/3 گرم در متر مربع) نیز در نتیجه تراکم کشت 300 بنه در متر مربع و 100 درصد آبیاری به دست آمد. در سال اول اجرای آزمایش، کاهش 50 درصد آبیاری، نقشی در کاهش معنی‌دار تعداد گل، عملکرد گل‌تر و عملکرد کلاله خشک زعفران نداشت. با این وجود در سال دوم، کاهش آبیاری تا سطح 50 درصد در مقایسه با شاهد (100 درصد آبیاری) منجر به کاهش معنی‌دار تعداد گل، عملکرد گل‌تر و عملکرد کلاله خشک زعفران (به ترتیب تا 19، 28 و 22 درصد) شد. با در نظر گرفتن ارزش اقتصادی بالای آب مصرفی در مناطق خشک و نیمه خشک کشور ، به نظر می‌رسد که برنامه آبیاری زعفران بر اساس 75 درصد نیاز آبی گیاه می‌تواند برای اقلیم محل اجرای آزمایش منطقی و قابل توجیه باشد.</p> Effect of irrigation levels and high corm density on growth and phosphorus uptake of daughter corms of saffron (Crocus sativus L.) was studied under a field experiment as split-plot arrangement in complete randomized block design with three replications at Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran, during 2012 and 2013. The irrigation levels were applied based on saffron water requirement (50, 70 and 100%) and high corm density (50, 100, 200 and 300 corms.m-2) were assigned and randomized in the main and sub plots, respectively. Results showed that the lowest corm number, yield and phosphorus content of corms (178.67, 450.11 and 0.65 g.m-2, respectively) were observed by sowing 50 daughter corms per m2 + 50% irrigation. In addition, the highest corm number, yield and phosphorus content of corm (806.67, 2709.18 and 3.38 g. m-2, respectively) were obtained by sowing 300 daughter corms per m2 + 100% irrigation. In the first year, flower characteristics of saffron was not affected by 50% irrigation. However, in the second year, flower number, fresh flower and dry stigma yields significantly decreased by supplying 50% water requirement of saffron (by 19, 28 and 22%, respectively) as compared to control (100% water requirement). Considering the economic value of irrigation water in arid and semi-arid regions of Iran, the irrigation scheduling based on 75% crop water requirement may be reasonable. تراکم بنه, زعفران, عملکرد کلاله خشک, فسفر و نیاز آبی Corm density, Dry stigma yield, Irrigation, Phosphorus and Saffron 222 235 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-12&slc_lang=fa&sid=1 Alireza Koocheki علیرضا کوچکی 100319475328460011046 100319475328460011046 Yes دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد Seyyed Mohammad Seyyedi سید محمد سیدی 100319475328460011047 100319475328460011047 No دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد Mahdi Jamshid Eyni مهدی جمشید عینی 100319475328460011048 100319475328460011048 No دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد