fa بررسی امکان استفاده از هیبریدهای حاره‌ای و نیمه‌حاره‌ای ذرت در شرایط اقلیمی معتدل ایران تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research به منظور بررسی سازگاری هیبرید‌های حاره‌ای و نیمه‌حاره‌ای با شرایط اقلیمی معتدل کشور، در سال 1381 دو گروه ژرم‌پلاسم ذرت حاره‌ای و نیمه‌حاره‌ای هر یک شامل 18 هیبرید به همراه دو رقم هیبرید تجارتی سینگل‌کراس 647 (متوسط‌رس) و 704 (دیررس) در دو آزمایش جداگانه و با استفاده از طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در 4 منطقه کرج، گرگان، داراب و دزفول مورد ارزیابی قرار گرفتند. به طور کلی هیبریدهای نیمه‌حاره‌ای در مناطق داراب و دزفول به علت نزدیک بودن عرض جغرافیائی این مناطق به مناطق اصلی آن‌ها سازگاری بهتری نسبت به هیبریدهای حاره‌ای نشان دادند. در مناطق کرج و گرگان با توجه به افت شدید عملکرد و عدم سازگاری ناشی از افزایش فاصله زمانی ظهور گرده تا کاکل و به طور کلی تأخیر شدید در گل‌دهی، استفاده از این ژرم‌پلاسم‌ها منطقی به نطر نمی‌رسد. در مناطق داراب و دزفول این مواد، به ویژه هیبریدهای نیمه‌حاره‌ای رقابت خوبی با هیبریدهای سازگار شاهد نشان دادند. بنابراین، می‌توان از ژرم‌پلاسم‌های نیمه‌حاره‌ای به عنوان منابع جدیدی با منشاء متفاوت از مواد موجود در کشور استفاده کرد. قدرت رقابت بسیار بالای هیبریدهای نیمه‌حاره‌ای در منطقه داراب در مقایسه با هیبریدهای تجارتی ، خود بر اهمیت و امیدبخش بودن این ژرم‌پلاسم‌ها در افزایش کارآئی برنامه‌های اصلاح هیبرید می‌افزاید. In order to study the adaptation of Tropical and Sub-tropical hybrids in temperate conditions of Iran, two groups of tropical and subtropical maize germplasms, each including 18 hybrids and two adapted commercial hybrids, KSC 647(medium maturity) and KSC 704 (late maturity) were evaluated in two separate experiments using randomized complete block design with three replications, in 4 locations of Iran (Karaj, Gorgan, Darab and Dezful), in 2002 cropping season. In general, Sub-tropical hybrids performed better adaptation in Darab(28º and 46', latitude)and Dezful (32º and 24', latitude), comparing to Tropical hybrids,due mainly to similarity of latitude to the origin of these germplasm. The possibility of using these germplasm in Karaj and Gorgan is low, due mainly to lower yield of these hybrids, which could be due to longer ASI and delayed flowering. In Darab and Dezful, Sub-tropical hybrids performed successful in comparison with local adapted hybrids, indicating that these germplsm can be used as a new genetic resources for extraction of distinct inbred lines. Desirable performance of sub-tropical germplasm, especially in Darab, implies that they would be more promising for increasing the efficiency of hybrid maize breeding program for these regions. ذرت, معتدله, حاره‌ای, نیمه‌حاره‌ای, هیبرید Maize, Temperate,Tropical, Sub-tropical, Hybrid 159 170 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-306&slc_lang=fa&sid=1 Rajab Choukan رجب چوکان 100319475328460012148 100319475328460012148 Yes Afshar Estakhr افشار استخر 100319475328460012149 100319475328460012149 No Seyed Afshin Mosavat سیدافشین مساوات 100319475328460012150 100319475328460012150 No Aziz Afarinesh عزیز آفرینش 100319475328460012151 100319475328460012151 No Reza Moeini رضا معینی 100319475328460012152 100319475328460012152 No