fa تجزیه پایداری عملکرد ژنوتیپ‌های جو (Hordeum vulgare L.) با استفاده از الگوی تجزیه اثرات اصلی جمع‌پذیر و اثرات متقابل ضرب‌پذیر (AMMI) تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research وجود اثر متقابل ژنوتیپ در محیط، از مشکلات عمده ارزیابی و معرفی ژنوتیپ های برتر می باشد. به منظور شناسایی و معرفی ارقام پرمحصول و در عین حال پایدار و سازگار به شرایط محیطی مناطق معتدل کشور، آزمایش بررسی سازگاری و پایداری عملکرد 20 لاین امیدبخش جو برای مناطق معتدل کشور در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در 9 ایستگاه تحقیقاتی طی سال‌های 81-80 و 82-81 انجام و عملکرد دانه اندازه‌گیری شد. تجزیه واریانس عملکرد نشان داد که اثر ژنوتیپ، محیط و اثر متقابل ژنوتیپ × محیط معنی‌دار بود. جهت تفسیر اثر متقابل از روش AMMI استفاده شد. با استفاده از روش چند متغیره AMMI ، پنج مؤلفه اصلی اثر متقابل در سطح احتمال 1% معنی‌دار شد که 68/74% از میانگین مربعات اثر متقابل را توجیه کردند. ژنوتیپ‌های شماره 16(L.B1/Cerbel//Alger-Ceres 5/3/Glorea"s") وشماره 17(L.131/Cerbel//Alger-Ceres/Kavir) از لحاظ IPC1 و IPC2 ، کمترین مقادیر را دارا بودند و به عنوان پایدارترین ژنوتیپ‌ها تشخیص داده شدند. نمایش دو بعدی ژنوتیپ‌ها بر اساس پارامترهای تجزیه AMMI بهمراه میانگین عملکرد ژنوتیپ‌ها نشان داد که ژنوتیپ شماره 9 (LB.Iran/Una8271//Gloria"s"/Come"s"-11M/3/Kavir) و ژنوتیپ شماره 16 ژنوتیپ‌های مطلوب برای استفاده در برنامه‌های به‌نژادی می‌باشند. Significancet genotype environment (G E) interactions effects in a major constraint in evaluation and release of new cultivars. To achieve this goal and in order to evaluate and advance towards new high-yielding and stable/adaptable cultivars suitable for the temperate agro-ecological zone in Iran, a set of yield trials was conducted with 20 elite barley lines using a Randomized Complete Block Design (RCBD) with three replicates at nine different experimental field stations during two successive years (1380-1382). Grain yield was studied and the results obtained from the combined analysis of variance revealed significance of all effects i.e. genotype, environment and genotype environment interactions. Genotypes mean showed that the entries No. 9 (LB.Iran/Una8271//Gloria"S"/Come"s"-11M/3/Kavir) and No. 16 (L.131/Cerbel//Alger-Ceres/3/Gloria"s"-Copal"s") had the highest grain yield. To have a better interpretation of G × E interaction multivariate AMMI method was used, which resulted in five main principle components that explained 74.68% of the interaction mean square. Additionally, the genotypes No. 16 (L.131/Cerbel//Alger-Ceres/3/Gloria"s"-Copal"s") and No. 17 (L.131/Cerbel//Alger-Ceres/3/Kavir) had the lowest IPC1 and IPC2 and the highest levels of stability. Using the results of biplot and AMMI analysis, parameters integrated with those of grain yield, the entries 9 and 16 were selected as candidates lines with both best performance and grain yield stability. اثر متقابل ژنوتیپ × محیط, تجزیه AMMI , جو , عملکرد دانه, پایداری عملکرد, مناطق معتدل. Genotype Environment Interaction, Barley, Grain yield, AMMI analysis, Temperate agro-ecological zone. 1 13 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-251&slc_lang=fa&sid=1 Hamidreza Nikkhah حمیدرضا نیکخواه 100319475328460012473 100319475328460012473 Yes Ahmad Yousefi احمد یوسفی 100319475328460012474 100319475328460012474 No Mortazavian Mortazavian سید مهدی مرتضویان 100319475328460012475 100319475328460012475 No Mohsen Arazmjoo محسن آرزمجو 100319475328460012476 100319475328460012476 No