fa کمی ‌سازی الگوی رویش علف‌های هرز در مزرعه کلزا (.Brassica napus L) در شرایط آب و هوایی خوزستان تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research <strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">به منظور کمی‌سازی الگوی رویش علف&shy;های&shy;هرز در مزرعه کلزا، آزمایشی در سال زراعی 1397-1396 در دو مکان، 40<br> &nbsp;کرت آزمایشی در دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان و 30 مزرعه در مزارع کلزای شهرستان باوی اجرا و طی آن<br> &nbsp;علف&shy;های هرز به صورت هفتگی پایش، شمارش و ثبت گردید.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">بر اساس نتایج سه الگوی رویش مربوط به نُه گونه علف&shy;هرز مشاهده شد. دو علف</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">هرز خردل وحشی (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Sinapis arvensis</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> L</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) و کاهوی وحشی (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Lactuca serriola</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> L.</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) به عنوان علف&shy;های هرز<br> زود سبز شونده، علف‌هرز شاه افسر (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Melilotus sulcatus</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> Desf.</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) و اسپرگولاریا (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Spergularia marina</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> (L.) Griseb</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) به عنوان علف‌های هرز دیر سبز شونده و پنج علف‌هرز پنیرک (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Malva</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> spp</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">)، چچم (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Lolium rigidum</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> Gaudin</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">)، چغندر وحشی</span></span></strong><br> &nbsp;<strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Beta vulgaris</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> <em>subsp. maritima</em> (L.) Arcangeli</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) ، خار مریم (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Silybum marianum</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> (L.) Gaertn</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) و سلمک برگ‌گزنه‌ای (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Chenopodium murale</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> L.</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) به عنوان علف&shy;های هرز سبز شونده حدواسط گروه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">بندی شدند. </span></span></strong>&nbsp;<strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج نشان داد که کمترین مقدار </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GDD50 </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;(روز- درجه رسیدن به 50 درصد رویش) (6/323 درجه روز-</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">درجه رشد) مربوط به کاهو وحشی و بیشترین مقدارآن (9/608 روز- درجه رشد) مربوط به اسپرگولاریا بود. در حالی بود که 10 درصد رویش اسپرگولاریا و شاه افسر در 4/362 و 3/426 روز- درجه رشد پیش‌بینی گردید. نتایج الگوی رویش علف&shy;های</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">هرز در مزرعه کلزا نشان داد که علف&shy;کش&shy;های خاک مصرف باید نیمه عمر بالاتری داشته باشند و استفاده از علف&shy;کش&shy;های پس&shy;رویشی و استفاده از سایر روش&shy;های زراعی مانند رعایت تراکم مناسب بوته با توان رقابتی بالا در مدیریت تلفیقی علف&shy;های هرز مورد توجه قرار گیرند.</span></span></strong> In order to quantifying emergence pattern of rapeseed weeds, this experiment was conducted in 40 plots (40 quadrates at Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, and 30 fields of Bavi (30 quadrates), Ahvaz, Iran, in 2016-2017 growing seasons was monitored, counted and recorded weekly. Three different emergence pattern of nine weed species were identified, Prickly lettuce (<em>Lactuca serriola</em> L.) and Wild mustard (<em>Sinapis</em> <em>arvensis</em> L) were identified as early-emerging species. Also salt sandspurry (<em>Spergularia marina </em>L.) and furrowed melilot<em> (Melilotus sulcatus</em>), were categorized as late- emerging species. However, five species including; mallow (<em>Malva </em>spp), rigid ryegrass (<em>Lolium rigidum</em>), sea beet (<em>Beta vulgaris</em> subsp. <em>maritima</em>), milk thistle<em> (Silybum marianum </em>L) and nettle-leaved goosefoot (<em>Chenopodium murale </em>L) were identified as medium-emerging species. Estimation of GDD₅₀ (time required to reach 50% emergence) showed that the minimum (323.62 ℃d)) and maximum (608.93 ℃d) growing degree day required by <em>Lactuca serriola</em> and <em>Spergularia marina </em>(L.), respectively. Whereas, 10% emergence of <em>Spergularia marina</em> and <em>Melilotus sulcatus</em> required 362.42 ℃d and 426.37 ℃d, respectively. The results of weeds emergence pattern in rapeseed crop showed that the soil herbicides with longer half-life should be applied, and the application of post emergence herbicides and agronomic practices such as plant density and competitive ability of rapeseed cultivars are necessary components in integrated weed management.<span dir="RTL"></span> روز- درجه رشد, علف‌های هرز دیر سبز شونده, علف‌های هرز زود سبز شونده, کلزا و مدیریت تلفیقی علف‌های هرز. Early-emerging weeds, Growing degree-days, Integrated weed management, Late-emerging weeds and Rapeseed. 198 211 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-935-1&slc_lang=fa&sid=1 ahmad zare احمد زارع ahmadzare@ asnrukh.ac.ir 10031947532846006563 10031947532846006563 Yes Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, Khuzestan, Iran دانشکده کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان elham elahifard الهام الهی فرد e.elahifard@gmail.com 10031947532846006564 10031947532846006564 No Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, Khuzestan, Iran دانشکده کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان zahra Taklifi Adnani زهرا تکلیفی ادنانی z.adnani.2740.com@gmail.com 10031947532846006565 10031947532846006565 No Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, Khuzestan, Iran دانشکده کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان ahmad rostaei احمد روستایی ahmad.rostaei94@gmail.com 10031947532846006566 10031947532846006566 No Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, Khuzestan, Iran دانشکده کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان