fa ارزیابی فیلوکرون و شاخص‌های نمو برگ در ارقام نیشکر (Saccharum officinarum L.) در شرایط اقلیمی جنوب خوزستان تخصصي Special پژوهشي Scientific & Research <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">شناخت شاخص&shy;های توسعه و رشد و نمو برگی و مطالعه فیلوکرون ارقام تجاری نیشکر&nbsp; با هدف مدیریت بهتر عملیات زراعی بسیار</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">حائز اهمیت است. بدین منظور آزمایشی در شرایط مزرعه&shy;ای در کشت صنعت نیشکر امیرکبیر واقع در جنوب خوزستان در سال زراعی 96-1395 در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. ارقام زراعی نیشکر شامل</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP69-1062, CP57-614, CP73-21</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> بودند. نتایج نشان داد که فیلوکرون تحت تاثیر خصوصیات ارقام قرار داشته و سرعت ظهور برگ در رقم </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP57-614</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> در حد بیشینه و ارقام </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP69-1062</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP73-21</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> به ترتیب در رده بعدی قرار گرفتند. رقم </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP73-21</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> از ثبات رشد برگ بیشتری برخوردار بود، اما از نظر تعداد و سطح برگ با سایر ارقام برابری نداشت. در ارقام نیشکر از نظر صفات سطح برگ و تعداد برگ فعال همبستگی معنی&shy;داری وجود داشت، اما رقم </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP69-1062</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> از ضریب همبستگی بالاتری نسبت به دو رقم دیگر برخوردار بود. با کاهش دما در پاییز و زمستان، رشد و نمو برگ کاهش و از این لحاظ بیشترین حساسیت به سرما در رقم </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP57-614</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> مشاهده شد. رقم </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP69-1062</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> دارای بیشترین عملکرد ساقه بود، اما ارقام </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP73-21</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CP57-614</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> از نظر خصوصیات کیفی برتر بودند. با توجه به تفاوت‌های ارقام نیشکر، استفاده از اطلاعات مراحل رشد و نمو برگی این ارقام می&shy;تواند مدیریت دقیق‌تر مزارع بر حسب خصوصیات زراعی هر رقم و افزایش بهره‌وری استفاده از نهاده&shy;ها و تولید عملکرد مطلوب آنها را امکان پذیر نماید.</span></span></strong><br> &nbsp; Assessment of leaf growth, development and phyllochron in sugarcane commercial cultivars is very important for better management of agronomic practices. Therefore, a field experiment was conducted in Amir Kabir agro-industrial farm in the south of Khuzestan, Iran in 2015-16 using randomized complete block design three replications. The sugarcane cultivars included CP69-1062, CP57-614, CP73-21. The results showed that phyllochron was cultivar dependent characteristic. The leaf appearnce rate in the CP57-614 cultivar was the highest followed by CP69-1062 and CP73-21 cultivars, respectively. Cultivar CP73-21 had more stable leaf growth and development pattern, but it did not have the same number of leaf and leaf area in comparison with other cultivars. Correlation cofficients showed that the relationashipe between leaf area and leaf number was significant. In cold seasons, autumn and winter, when the temperature dropped, leaf growth and development decreased, and this was more pronounced in cv. CP57-614. Cultivar CP69-1062 produced the highest stem yield, but cv. CP73-21 and cv. CP57-614 had better stem quality properties. Considering the observed differences among sugarcane cultivars, this information of growth stages and leaf development can be useful for crop management of these sugarcane cultivars, and enhance the input use efficiency and crop performance.<br> <br> &nbsp; سرعت ظهور برگ, سطح برگ, عملکرد ساقه, نیشکر و همبستگی صفات Correlation, Leaf appearance rate, Leaf area, Stem yield, and Sugarcane. 45 61 http://agrobreedjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-584&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Amin Makvandi محمد امین مکوندی 10031947532846006866 10031947532846006866 No PhD Student, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran دانشجوی دکتری دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز Mousa Meskarbashi موسی مسکر باشی mmeskarbashee@scu.ac.ir 10031947532846006867 10031947532846006867 Yes Professor, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran استاد دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز Peyman Hasibi پیمان حسیبی 10031947532846006868 10031947532846006868 No Associate Prof., Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran دانشیار دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز Hasan Hamdi حسن حمدی 10031947532846006869 10031947532846006869 No Researcher, Institute of Sugarcane Research and Instruction, Ahvaz, Iran محقق موسسه تحقیقات و آموزش نیشکر، شرکت توسعه نیشکر و صنایع جانبی