:: دوره 26، شماره 2 - ( تابستان 1403 ) ::
جلد 26 شماره 2 صفحات 128-111 برگشت به فهرست نسخه ها
اثر میزان بذر بر روابط بین صفات گیاهی، عملکرد دانه و محتوای روغن دانه ارقام کلزا (.Brassica napus L)
امیر وحدتی راد ، رسول محمودی
تحقیق و توسعه، کشت و صنعت فدک آدینه، گروه آدینه، تهران، ایران
چکیده:   (2382 مشاهده)
با توجه به اهمیت بررسی تراکم بوته در ارقام جدید کلزا، آزمایشی در مزرعه تحقیقاتی کشت و صنعت فدک در استان مرکزی، شهرستان زرندیه در سال‌های زراعی 1401-1400 و 1402-1401 به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل ارقام هیبرید روهان و آرشیتکت و رقم آزاد گرده افشان اکاپی و تراکم‌های بوته بر اساس میزان بذر مصرفی شامل یک، دو، چهار و هشت کیلوگرم در هکتار بودند. نتایج نشان داد که بیشترین مقدار عملکرد دانه (4731 کیلوگرم در هکتار) از رقم آرشیتکت در تیمار چهار کیلوگرم در هکتار بدست آمد که تفاوت معنی‌داری با دو کیلوگرم در هکتار نداشت. ارقام روهان و آرشیتکت بیشترین تعداد شاخه فرعی (8/12 و 1/12 شاخه) را در تیمار یک کیلوگرم در هکتار داشتند. بیشترین طول دوره پر شدن دانه (5/30 روز) در ارقام آرشیتکت و روهان به ترتیب در تیمارهای یک و دو کیلوگرم بذر در هکتار بدست آمد. نتایج تجزیه همبستگی نشان داد که طول دوره پر شدن دانه، ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعی، وزن هزار دانه و محتوای روغن دانه همبستگی مثبت و معنی‌داری با عملکرد دانه داشتند. نتایج نشان داد که تیمارهای دو و چهار کیلوگرم بذر در هکتار به‌ترتیب برای ارقام آرشیتکت و روهان، مناسب‌تر بودند. در ارقام آرشیتکت و روهان بالا بودن کسر پر شدن دانه (نسبت طول دوره پر شدن دانه به کل دوره رشد، از کاشت تا رسیدگی) (به‌ترتیب 127/0 و 124/0) و طول دوره پر شدن دانه بالا (به‌ترتیب 5/29 و 9/28 روز) در کنار گلدهی زودرس (به‌ترتیب 201 و 3/202 روز)، از ویژگی‌های برتری آنها بودند. نتایج نشان داد که با افزایش میزان بذر مصرفی، محتوای روغن دانه ارقام کلزا افزایش یافت که یکی از علت‌های آن می‌تواند افزایش تعداد ساقه‌های اصلی در واحد سطح باشد. با توجه به نتایج آزمایش، به‌نظر می‌رسد که در ارقام جدید کلزا، گلدهی زودتر، دوره پرشدن دانه طولانی‌تر و کسر پر شدن دانه بالاتر، باعث افزایش عملکرد دانه در ارقام جدید کلزا شده است.


 
واژه‌های کلیدی: روغن دانه، طول دوره پرشدن دانه، عملکرد دانه، کلزا و وزن هزار دانه
متن کامل [PDF 918 kb]   (568 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1402/10/23 | پذیرش: 1403/4/3 | انتشار: 1403/10/10


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 26، شماره 2 - ( تابستان 1403 ) برگشت به فهرست نسخه ها